{"id":313,"date":"2021-01-09T20:53:43","date_gmt":"2021-01-09T19:53:43","guid":{"rendered":"http:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/?page_id=313"},"modified":"2021-08-01T09:52:54","modified_gmt":"2021-08-01T07:52:54","slug":"jadwiga-luszczewska","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/jadwiga-luszczewska\/","title":{"rendered":"Jadwiga \u0141uszczewska"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/td>Jadwiga \u0141uszczewska<\/td><\/tr>
Data i miejsce urodzenia<\/strong><\/td>1 sierpnia 1834 roku
Warszawa<\/td><\/tr>
Data i miejsce \u015bmierci<\/strong><\/td>23 wrze\u015bnia 1908 roku
Warszawa<\/td><\/tr>
Rodzice<\/strong><\/td>Wac\u0142aw (1806-1867)
Magdalena z \u017b\u00f3\u0142towskich (1806-1869)<\/td><\/tr>
Rodze\u0144stwo<\/strong><\/td>Kazimiera (1829-1863)<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Jadwiga \u0141uszczewska, improwizatorka, poetka i powie\u015bciopisarka epoki romantyzmu znana pod pseudonimem „Deotyma”, gospodyni najs\u0142ynniejszego warszawskiego salonu literackiego. By\u0142a c\u00f3rk\u0105 Wac\u0142awa \u0141uszczewskiego, radcy stanu, dyrektora wydzia\u0142u Przemys\u0142u i Kunszt\u00f3w w Komisji Spraw Wewn\u0119trznych Kr\u00f3lestwa Polskiego, oraz jego \u017cony, Magdaleny (Niny) z \u017b\u00f3\u0142towskich, c\u00f3rki Edwarda, genera\u0142a napoleo\u0144skiego, i tancerki z ludu Kazimiery ze Skoraszewskich. W tym samym roku, w kt\u00f3rym Jadwiga przysz\u0142a na \u015bwiat, jej rodzice zacz\u0119li prowadzi\u0107 salon, z pocz\u0105tku gromadz\u0105cy g\u0142\u00f3wnie arystokracj\u0119 i duchownych. Od 1840 roku coraz cz\u0119\u015bciej pojawiali si\u0119 tam r\u00f3wnie\u017c arty\u015bci, w tym Stanis\u0142aw Moniuszko<\/a>, Narcyza \u017bmichowska<\/a>, Maria Kalergis<\/a>, Teofil Lenartowicz<\/a> i Cyprian Norwid<\/a>. Z czasem sam salon, mieszcz\u0105cy si\u0119 w Pa\u0142acu Sapieh\u00f3w na Nowym \u015awiecie, nabra\u0142 wyra\u017anie literackiego charakteru.<\/p>\n\n\n\n

Graj\u0105ca zawsze pierwsze skrzypce Nina wychowywa\u0142a Jadwig\u0119 i jej siostr\u0119 Kazimier\u0119 w specyficzny spos\u00f3b – zabrania\u0142a im kontaktu z r\u00f3wie\u015bnikami oraz podsuwa\u0142a do czytania ambitne lektury. W latach 1846-1849 nastoletnie siostry redagowa\u0142y r\u0119kopi\u015bmienny miesi\u0119cznik „Pszcz\u00f3\u0142ka”, w kt\u00f3rym wpisywali si\u0119 r\u00f3wnie\u017c starsi znajomi i krewni. Co roku podr\u00f3\u017cowa\u0142y z rodzicami po kraju i za granic\u0119. W 1849 roku Jadwidze pozwolono pojawia\u0107 si\u0119 na wieczorkach literackich w salonie rodzic\u00f3w, a niebawem ujawni\u0142 si\u0119 jej talent improwizatorski. Nina zorganizowa\u0142a pierwszy publiczny wyst\u0119p c\u00f3rki 17 maja 1852 roku, wybra\u0142a jej r\u00f3wnie\u017c pseudonim – „Deotyma” (z greki – „bogobojna) i poleci\u0142a ubiera\u0107 si\u0119 w greckie szaty. W tym czasie postawi\u0142a jej ultimatum – albo zostanie poetk\u0105, lecz wyrzeknie si\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stwa i macierzy\u0144stwa, albo wyjdzie za m\u0105\u017c, ale porzuci poezj\u0119. Jadwiga, w pe\u0142ni pos\u0142uszna swoim rodzicom, wybra\u0142a t\u0119 pierwsz\u0105 drog\u0119 i trzyma\u0142a si\u0119 jej konsekwentnie do ko\u0144ca \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

Jej improwizacje zaskarbi\u0142y sobie powszechny podziw, a Nina wykorzystywa\u0142a talent c\u00f3rki na prowadzonym przez siebie salonie, w kt\u00f3rym bywa\u0142o coraz wi\u0119cej os\u00f3b. Nied\u0142ugo p\u00f3\u017aniej jednak pojawi\u0142y si\u0119 i g\u0142osy krytyczne, cz\u0119sto ze strony dawnych wielbicieli. Pod koniec lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych Deotyma porzuci\u0142a improwizacje i skupi\u0142a si\u0119 na pisaniu utwor\u00f3w poetyckich, odczytywanych nast\u0119pnie w salonie rodzic\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1863-1865 roku po powstaniu styczniowym towarzyszy\u0142a ojcu podczas zes\u0142ania na Sybir, kiedy za\u015b oboje jej rodzic\u00f3w zmar\u0142o (Wac\u0142aw w 1867, Nina dwa lata p\u00f3\u017aniej), zacz\u0119\u0142a prowadzi\u0107 sw\u00f3j w\u0142asny salon w kamienicy Olchowicza przy Alei Jerozolimskiej. Niebawem przenios\u0142a si\u0119 do wielkiej kamienicy stoj\u0105cej na rogu Marsza\u0142kowskiej i Kr\u00f3lewskiej, w kt\u00f3rej mieszka\u0142a jej przyjaci\u00f3\u0142ka Eugenia Wolffowa ze Zdzienieckich. Na wieczorkach nie wolno porusza\u0107 by\u0142o tematyki erotycznej i patriotycznej, jednak w tym drugim wypadku ch\u0119tnie stosowano liczne aluzje. W\u015br\u00f3d licznych go\u015bci prym wiedli Antoni Edward Odyniec<\/a> oraz Hipolit Skimborowicz. W tym czasie Deotyma zacz\u0119\u0142a tworzy\u0107 cykl poemat\u00f3w o historii Polski od czas\u00f3w legendarnych po odsiecz wiede\u0144sk\u0105, kt\u00f3re nast\u0119pnie odczytywa\u0142a w swym salonie. Odbywa\u0142y si\u0119 tam r\u00f3wnie\u017c amatorskie spektakle teatralne, w kt\u00f3rych role odgrywali sami go\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

Z czasem Deotyma zacz\u0119\u0142a pisywa\u0107 powie\u015bci dla m\u0142odzie\u017cy, z kt\u00f3rych najs\u0142ynniejsza to „Panienka z okienka”. Po \u015bmierci Ody\u0144ca w 1885 roku blask wieczork\u00f3w w salonie \u0141uszczewskiej wyra\u017anie przyblak\u0142. Postanowi\u0142a wtedy wr\u00f3ci\u0107 do pomys\u0142u z m\u0142odo\u015bci i stworzy\u0142a swoje najambitniejsze dzie\u0142o, „Sobieski pod Wiedniem”, kt\u00f3rego pisanie poprzedzi\u0142o staranne zbieranie materia\u0142\u00f3w. W 1897 roku odby\u0142 si\u0119 jej uroczysty jubileusz, zorganizowany z inicjatywy grupy Parnasist\u00f3w. By\u0142 to ostatni sukces salonu Deotymy, kt\u00f3ry odwiedza\u0142o p\u00f3\u017aniej coraz mniej go\u015bci. Wieczorki odbywa\u0142y si\u0119 a\u017c do 1905 roku, kiedy to \u0141uszczewska zaniemog\u0142a, od tego czasu za\u015b coraz cz\u0119\u015bciej sp\u0119dza\u0142a ca\u0142e dnie w \u0142\u00f3\u017cku. Nie zrezygnowa\u0142a jednak ca\u0142kowicie z tradycyjnych spotka\u0144, przyjmuj\u0105c najbardziej przyjmuj\u0105c go\u015bci. Zmar\u0142a na raka prze\u0142yku w wieku 74 lat i pochowano j\u0105 na cmentarzu Pow\u0105zkowskim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jadwiga \u0141uszczewska Data i miejsce urodzenia 1 sierpnia 1834 rokuWarszawa Data i miejsce \u015bmierci 23 wrze\u015bnia 1908 rokuWarszawa Rodzice Wac\u0142aw (1806-1867)Magdalena z \u017b\u00f3\u0142towskich (1806-1869) Rodze\u0144stwo Kazimiera (1829-1863) Jadwiga \u0141uszczewska, improwizatorka, poetka i powie\u015bciopisarka epoki romantyzmu znana pod pseudonimem „Deotyma”, gospodyni najs\u0142ynniejszego warszawskiego salonu literackiego. By\u0142a c\u00f3rk\u0105 Wac\u0142awa \u0141uszczewskiego, radcy stanu, dyrektora wydzia\u0142u Przemys\u0142u i Kunszt\u00f3w […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/313"}],"collection":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=313"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/313\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1837,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/313\/revisions\/1837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=313"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}