{"id":309,"date":"2021-01-09T20:47:15","date_gmt":"2021-01-09T19:47:15","guid":{"rendered":"http:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/?page_id=309"},"modified":"2022-02-10T12:01:55","modified_gmt":"2022-02-10T11:01:55","slug":"ferenc-liszt","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/ferenc-liszt\/","title":{"rendered":"Ferenc Liszt"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/td>Liszt Ferenc<\/td><\/tr>
Data i miejsce urodzenia<\/strong><\/td>22 pa\u017adziernika 1811 roku
Raiding<\/td><\/tr>
Data i miejsce \u015bmierci<\/strong><\/td>31 lipca 1886 roku
Bayreuth<\/td><\/tr>
Rodzice<\/strong><\/td>Adam Liszt (1776-1827)
Marie z domu Lager (1788-1866)<\/td><\/tr>
Dzieci<\/strong><\/td>Blandine-Rachel (1835-1862)
Cosima (1837-1930)
Daniel (1839-1859)<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Ferenc Liszt, jeden z najwybitniejszych pianist\u00f3w i kompozytor\u00f3w epoki romantyzmu. By\u0142 synem Adama Liszta, kontrabasisty i urz\u0119dnika, i jego \u017cony Marie z domu Lager. Jako genialne dziecko najpierw pobiera\u0142 nauki u ojca, p\u00f3\u017aniej za\u015b uczy\u0142 si\u0119 u Antonia Salieriego i u Carla Czernego. Po dw\u00f3ch latach nauki gry na fortepianie zacz\u0105\u0142 ju\u017c wyst\u0119powa\u0107 i niemal natychmiast osi\u0105gn\u0105\u0142 ogromny sukces.<\/p>\n\n\n\n

Rosn\u0105ca s\u0142awa i pieni\u0105dze przyt\u0142oczy\u0142y ch\u0142opca, kt\u00f3ry w wieku pi\u0119tnastu lat prze\u017cy\u0142 za\u0142amanie nerwowe. Nied\u0142ugo p\u00f3\u017aniej zmar\u0142 jego ojciec, a m\u0142ody Ferenc przeprowadzi\u0142 si\u0119 do Pary\u017ca. Przez pewien czas utrzymywa\u0142 siebie i swoj\u0105 rodzin\u0119 wy\u0142\u0105cznie z nauczania gry na fortepianie, a tak\u017ce stara\u0142 si\u0119 nadrobi\u0107 braki w podstawowej edukacji, kt\u00f3r\u0105 zaniedbano na rzecz muzyki. Zastanawia\u0142 si\u0119 nawet nad zostaniem duchownym, ale wreszcie wr\u00f3ci\u0142y dawne marzenia i ambicje. Dopomog\u0142o w tym r\u00f3wnie\u017c spotkanie z Paganinim<\/a> w 1831 roku, pod wp\u0142ywem kt\u00f3rego Liszt postanowi\u0142 dor\u00f3wna\u0107 w wirtuozerii wybitnemu skrzypkowi.<\/p>\n\n\n\n

Nied\u0142ugo p\u00f3\u017aniej W\u0119gier zaprzyja\u017ani\u0142 si\u0119 z George Sand<\/a> i Fryderykiem Chopinem<\/a>, a tak\u017ce pozna\u0142 swoj\u0105 wielk\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107, hrabin\u0119 Marie d\u2019Agoult<\/a>, pisark\u0119 tworz\u0105c\u0105 pod pseudonimem Daniel Stern. Marie zwi\u0105za\u0142a si\u0119 z nim, cho\u0107 by\u0142a m\u0119\u017catk\u0105, co wywo\u0142a\u0142o ogromny skandal. Wsp\u00f3lnie wyjechali z Francji i zamieszkali w Szwajcarii, gdzie przysz\u0142y na \u015bwiat ich dzieci \u2013 Blandine, Cosima i Daniel.<\/p>\n\n\n\n

Tymczasem s\u0142awa pianisty stale ros\u0142a. Po jego koncertach zachwycone kobiety wr\u0119cz bi\u0142y si\u0119 o jego chustki i r\u0119kawiczki, a nawet niedopa\u0142ki cygar i fusy z kawy. Podr\u00f3\u017cowa\u0142 po ca\u0142ej Europie, zarabiaj\u0105c krocie na honorariach, z kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 wydawa\u0142 na dzia\u0142alno\u015b\u0107 charytatywn\u0105. Ucierpia\u0142 na tym jednak jego zwi\u0105zek, i ostatecznie para rozesz\u0142a si\u0119 w 1844 roku. Po \u015bmierci Fryderyka Chopina napisa\u0142 jego pierwsz\u0105 biografi\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Przy okazji koncertu w Kijowie Liszt pozna\u0142 polsk\u0105 ksi\u0119\u017cn\u0105 Karolin\u0119 Sayn-Wittgenstein, b\u0119d\u0105c\u0105 w separacji z m\u0119\u017cem. Zwi\u0105zali si\u0119 ze sob\u0105, a ksi\u0119\u017cna przekona\u0142a kompozytora, by zrezygnowa\u0142 z dalekich tras koncertowych. Osiad\u0142 w Weimarze, gdzie otrzyma\u0142 stanowisko Kapellmeister Extraordinaire.<\/em> Skupi\u0142 si\u0119 wtedy na komponowaniu i lekcjach gry na pianinie. Ksi\u0119\u017cna pragn\u0119\u0142a po\u015blubi\u0107 ukochanego, lecz nie uda\u0142o si\u0119 jednak uzyska\u0107 rozwodu z wcze\u015bniejszym m\u0119\u017cem.<\/p>\n\n\n\n

W 1859 roku zmar\u0142 jego syn, Daniel, a trzy lata p\u00f3\u017aniej c\u00f3rka Blandine. Liszt postanowi\u0142 wycofa\u0107 si\u0119 z \u017cycia publicznego i zamieszka\u0142 w klasztorze franciszka\u0144skim w Rzymie, gdzie zapisa\u0142 si\u0119 do franciszkan\u00f3w tzw. Trzeciego Obrz\u0119du stworzonego dla os\u00f3b \u015bwieckich. Naucza\u0142 r\u00f3wnie\u017c w nowo otwartej Kr\u00f3lewskiej Narodowej W\u0119gierskiej Akademii Muzycznej, cho\u0107 odm\u00f3wi\u0142 osiedlenia si\u0119 na sta\u0142e w Budapeszcie.<\/p>\n\n\n\n

2 lipca 1881 roku spad\u0142 ze schod\u00f3w w hotelu w Weimarze, co znacznie pogorszy\u0142o jego stan zdrowia. Poza fizycznymi dolegliwo\u015bciami, takimi jak niewydolno\u015b\u0107 serca, zmaga\u0142 si\u0119 w tym czasie z depresj\u0105 i bezsenno\u015bci\u0105. W Bayreuth zachorowa\u0142 na zapalenie p\u0142uc, na kt\u00f3re ostatecznie zmar\u0142 w wieku 75 lat, i pochowano go na tamtejszym cmentarzu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Liszt Ferenc Data i miejsce urodzenia 22 pa\u017adziernika 1811 rokuRaiding Data i miejsce \u015bmierci 31 lipca 1886 rokuBayreuth Rodzice Adam Liszt (1776-1827)Marie z domu Lager (1788-1866) Dzieci Blandine-Rachel (1835-1862)Cosima (1837-1930)Daniel (1839-1859) Ferenc Liszt, jeden z najwybitniejszych pianist\u00f3w i kompozytor\u00f3w epoki romantyzmu. By\u0142 synem Adama Liszta, kontrabasisty i urz\u0119dnika, i jego \u017cony Marie z domu Lager. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/309"}],"collection":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=309"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/309\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2131,"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/309\/revisions\/2131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/paryskiesalonyromantykow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=309"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}